Co zjeść w Holandii: tradycyjne holenderskie jedzenie krok po kroku

Co zjeść w Holandii: lista na pierwszy wyjazd

Jeśli jesteś w Holandii pierwszy raz, zacznij od przekąsek. To one najlepiej pokazują, jak jedzą Holendrzy na co dzień: szybko, na stojąco, często przy budce na targu albo przy barze z piwem.

Pełne obiady w holenderskim stylu, takie jak stamppot czy grochówka, najlepiej smakują jesienią i zimą. Latem wygrywają ryby i frytki.

• śledź (haring) z cebulką
• kibbeling, czyli smażone kawałki białej ryby
• bitterballen i kroket
• frytki z sosami
• stroopwafel prosto z gofrownicy
• poffertjes, małe pulchne naleśniczki
• stamppot zimą
• appeltaart z bitą śmietaną

Śledź i ryby: smak holenderskiego wybrzeża

Surowy, lekko solony śledź to symbol Holandii. Holland.com opisuje go jako smak wybrzeża, często jedzony w bułce w miejscowościach rybackich, takich jak Scheveningen. W Amsterdamie podaje się go zwykle z posiekaną cebulką i ogórkiem, a klasyczny sposób jedzenia to trzymanie ryby za ogon i odgryzanie kawałków.

Najbardziej ceniony jest Hollandse Nieuwe, czyli pierwszy śledź sezonu. W Scheveningen jego przybycie świętuje się podczas Vlaggetjesdag, festiwalu, na którym możesz spróbować pierwszego śledzia w roku.

Jeśli surowa ryba Cię nie przekonuje, zamów kibbeling. To kawałki białej ryby w cieście, smażone na głęboki olej i podawane z sosem czosnkowym lub ravigote. Świetnie smakuje na targu albo nad morzem. Dobre miejsce na ryby to też Urk, dawna wyspa rybacka nad IJsselmeer.

Holenderskie przekąski: bitterballen, kroket i frytki

Bitterballen to małe chrupiące kulki z gęstym ragout w środku, podawane z musztardą. Zamawia się je do piwa w barze, zwykle w porcji po kilka sztuk. Uważaj na pierwszy gryz, w środku są bardzo gorące.

Kroket to ich większy, podłużny brat. Holendrzy jedzą go na bułce (broodje kroket) albo z automatu w ścianie. Takie automaty z ciepłymi przekąskami to osobne doświadczenie: wrzucasz monetę lub płacisz kartą, otwierasz okienko i wyjmujesz krokieta.

Frytki (patat lub friet) to w Holandii poważna sprawa. Zamawiasz je z sosem, a nazwy zestawów warto znać. Patatje met to frytki z majonezem, speciaal to majonez, ketchup curry i cebulka, a oorlog (dosłownie wojna) to majonez, sos satay z orzeszków i cebulka. Spróbuj przynajmniej raz frytek z sosem satay, to bardzo holenderskie połączenie.

Tradycyjne holenderskie jedzenie na obiad

Stamppot to danie, które Holendrzy jedzą zimą w domu. Holland.com opisuje go jako jednogarnkowe danie z puree ziemniaczanym, warzywami (na przykład jarmużem albo endywią), sosem i wędzoną kiełbasą lub boczkiem. Hutspot to wersja z marchewką i cebulą. Brzmi skromnie, ale w mroźny dzień daje dużo energii.

Erwtensoep, nazywana też snert, to gęsta grochówka z kiełbasą. Mówi się, że dobra snert jest tak gęsta, że łyżka stoi w niej pionowo. Szukaj jej w zimowych miesiącach w kawiarniach przy lodowiskach i w tradycyjnych restauracjach.

Na lunch Holendrzy często jedzą po prostu kanapkę. Jeśli chcesz czegoś bardziej sycącego, zamów uitsmijter: kromki chleba z szynką lub serem i jajkami sadzonymi na wierzchu.

Holenderskie przysmaki na słodko

Stroopwafel to cienki wafel przełożony syropem karmelowym. Holland.com podaje, że prawdopodobnie wymyślono go w Goudzie. Najlepszy jest świeży z targu, jeszcze ciepły, kiedy syrop lekko cieknie.

Poffertjes to małe, puszyste naleśniczki smażone na specjalnej patelni z wgłębieniami, podawane z masłem i cukrem pudrem. Pannenkoeken to z kolei duże, cienkie naleśniki na słodko lub na słono, na przykład z boczkiem i syropem. Wiele osób jedzie specjalnie do naleśnikarni, takich jak Hans & Grietje we Flevolandzie.

Appeltaart to wysoka szarlotka z cynamonem, podawana z bitą śmietaną (met slagroom). Oliebollen to smażone pączki z rodzynkami posypane cukrem pudrem, jedzone pod koniec roku. W grudniu zobaczysz budki z nimi na wielu placach.

Regionalne specjały, których szukaj po drodze

Holandia jest mała, ale każdy region ma coś swojego. Holland.com wymienia kilka przykładów, które łatwo wpleść w trasę zwiedzania.

• Limburgia: biały szparag z sosem maślanym, jajkiem i szynką w sezonie oraz vlaai, czyli płaski placek z owocami
• Brabancja: worstenbroodje, bułka z mięsem mielonym, popularna przekąska w Den Bosch
• Groningen: eierbal, jajko w ragout panierowane i smażone
• Fryzja: nagelkaas, ser z goździkami
• Gouda i Edam: sery, które znasz z polskich sklepów, ale w lepszych, starszych wersjach

Śniadanie i kanapki po holendersku

Holenderskie śniadanie jest proste. Kromka chleba z masłem i hagelslagiem, czyli czekoladową posypką, to dla wielu Holendrów smak dzieciństwa. Dorośli częściej jedzą chleb z serem, a ser kroi się specjalnym nożykiem, kaasschaaf, na bardzo cienkie plastry.

Na kanapkę trafia też pindakaas, holenderskie masło orzechowe, oraz appelstroop, gęsty syrop jabłkowy, który świetnie pasuje do sera. Jeśli nocujesz w hotelu lub B&B, poproś o tradycyjne śniadanie. Zwykle dostaniesz kilka rodzajów chleba, sery, wędliny i słodkie dodatki, a do tego szklankę mleka lub karnemelk, czyli maślanki.

Na mieście kawę pije się często z małym ciasteczkiem podanym na spodku. W wielu kawiarniach możesz też zamówić koffie met appeltaart, czyli kawę z kawałkiem szarlotki. To bardzo holenderski sposób na przerwę w zwiedzaniu.

Kuchnia indonezyjska i surinamska: też holenderska

Holenderska kuchnia to także wpływy z dawnych kolonii. Rijsttafel, czyli indonezyjski stół ryżowy z wieloma małymi daniami, serwuje wiele restauracji, szczególnie w Amsterdamie i Hadze. Popularne są też loempia (sajgonki) i surinamskie roti z curry.

Jeśli masz mało czasu, a chcesz spróbować wielu rzeczy, idź do hali targowej. Markthal w Rotterdamie ma dziesiątki stoisk pod jednym dachem. Więcej o mieście przeczytasz w tekście co zobaczyć w Rotterdamie.

Gdzie i jak jeść w Holandii taniej

Holenderskie restauracje nie należą do tanich, więc warto mieszać posiłki. Rano kup kanapki w supermarkecie, w południe zjedz coś z budki na targu, a wieczorem wybierz jedną porządną kolację.

Pamiętaj, że Holendrzy jedzą kolację wcześnie, często około 18:00. W mniejszych miejscowościach kuchnia potrafi zamknąć się szybciej, niż się spodziewasz. W wielu miejscach zapłacisz wyłącznie kartą, a gotówki czasem nie przyjmują wcale.

Cotygodniowe targi to najlepsze miejsce, żeby spróbować kilku rzeczy naraz: śledzia, kibbelingu, stroopwafla i sera. Jeśli szukasz darmowych lub tanich pomysłów na wyjazd, zajrzyj też do tekstu Holandia za darmo.